Ẹ̀rọ Ìṣirò Àmì Z sí Àmì Aláìṣe

Nípa ẹ̀rọ ìṣirò yìí

Ẹ̀rọ ìṣirò yìí ń yí ìlànà ìṣàdéédé padà: tí a bá fún un ní àmì z (iye ìyàtọ̀ déédé tí iye kan wà lọ́dọ̀ mean) pẹ̀lú mean μ àti ìyàtọ̀ déédé σ ti ìpínkiri kan, ó ń dá àmì aláìṣe àtilẹ̀wá padà nípa lílo x = μ + zσ.

Ṣíṣe àmì aláìṣe di àmì z (z = (x − μ) ⁄ σ) ń mú kí àwọn iye láti oríṣiríṣi òṣùwọ̀n ṣeé fi wé ara wọn tààrà — ṣùgbọ́n àwọn ìròyìn, àwọn ìlànà ìdánwò àti àwọn ìwé ìwádìí sábà máa ń sọ èsì gẹ́gẹ́ bí àmì z nìkan, nítorí náà yíyí padà sí ẹyọ gidi, ti ayé gidi, ni ohun tí ẹ̀rọ ìṣirò yìí ń ṣe gan-an. A ń lò ó káàkiri statistics, psychometrics àti àwọn ìdánwò déédé níbikíbi tí ẹnìkan bá nílò láti túmọ̀ "iye ìyàtọ̀ déédé tó ga ju àpapọ̀ lọ" padà sí àmì gidi, ìwúwo, gíga tàbí iye míràn tí a wọ̀n.