Vektör Bileşenleri Hesaplama

Bir vektörü tek tıkla x ve y bileşenlerine ayırın.

Nasıl hesaplanır?

Araç, uzunluğu ve yönüyle verilen bir vektörü yatay ve düşey parçalarına ayırır. Büyüklük, vektörün herhangi bir birimdeki uzunluğudur; açı ise derece cinsindendir ve pozitif x ekseninden saat yönünün tersine ölçülür. Açıyı radyana çevirir ve x = büyüklük × cos θ ile y = büyüklük × sin θ hesaplar. İkisi de büyüklükle aynı birimde, iki ondalıkla gösterilir. 360'ın üzerindeki ya da 0'ın altındaki açılar kabul edilir ve dönerek hesaplanır; yani 390° tıpkı 30° gibi davranır, −30° ise x ekseninin altını gösterir. Her bileşenin işareti kadranı belirtir; araç yalnızca bileşenleri yazar, kadran adı yazmaz. Negatif büyüklük reddedilmez ve iki bileşeni de ters çevirir.

Örnek hesaplama

50 N'luk bir kuvvet yatayın 30° üzerinde etki ediyor. x bileşeni 50 × cos 30° = 50 × 0,8660 = 43,30 N'dur. y bileşeni 50 × sin 30° = 50 × 0,5 = 25,00 N'dur. Kontrol olarak √(43,30² + 25,00²) = 50, yani ilk büyüklüktür. Aynı kuvvet 150° yönünde olsaydı y bileşeni 25,00 N kalır, ama x −43,30 N olurdu; çünkü vektör bu kez yukarı ve sola bakar.

Bu örneği dene →

Sık yapılan hatalar

  • Açıyı araç derece beklerken radyan (örneğin 0,52) olarak girmek. Sonuç neredeyse tamamen x yönünde çıkar.
  • Açıyı x ekseni yerine y ekseninden (düşeyden) ölçmek. Kosinüs ile sinüs yer değiştirir; x ve y ters çıkar.
  • Eksi işaretlerini atmak. −43,30 bileşeni vektörün sola baktığını gösterir ve kuvvetleri toplarken bu işaret önemlidir.
  • Pusula yönünü açı olarak kullanmak. Pusula azimutu kuzeyden saat yönünde ölçülür; önce dönüştürülmelidir.
  • Ters yönü anlatmak için negatif büyüklük girmek. Matematiksel olarak çalışır, ama açıya 180° eklemek daha açıktır.

Bu hesaplama hakkında

Bir vektörü x ve y bileşenlerine ayırmak, büyüklük ve açıyla tanımlanan tek bir vektörü birbirine dik iki parçaya bölmek anlamına gelir: yatay (x = büyüklük × cos θ) ve düşey (y = büyüklük × sin θ). Bu işlem, kuvvetlerin, hızların ve yer değiştirmelerin rastgele açılarda değil eksen eksen toplanmasını kolaylaştırdığı için neredeyse her mekanik probleminde ilk adım olarak karşımıza çıkar.

Fizik öğrencileri bileşenlere ayırma işlemini eğik atış problemlerinde, eğik düzlemde sürtünme sorularında ve farklı açılarda etki eden birden fazla kuvvetin dengesini incelerken kullanır — 10 N ve 15 N büyüklüğündeki iki kuvveti, aynı yönü göstermedikleri sürece doğrudan toplayamazsınız, ama x bileşenlerini kendi aralarında, y bileşenlerini de kendi aralarında her zaman toplayabilirsiniz. Mühendisler de kafes kiriş yüklerini, bir yapıya etkiyen rüzgar kuvvetlerini veya havacılıkta itki vektörlerini incelerken aynı ayrıştırmadan yararlanır; tersi işlem olan x ve y bileşenlerini Pisagor teoremi ve arktanjant ile tekrar büyüklük ve açıya dönüştürmek de en az bunun kadar sık kullanılır.

Bir vektörün büyüklüğünü ve x eksenine göre açısını girin; bu hesaplayıcı size x ve y bileşenlerini iki ondalığa yuvarlanmış olarak verir; x ve y’nin işaretleri vektörün hangi bölgeyi (kadranı) gösterdiğini söyler, böylece probleminizin bir sonraki adımına doğrudan geçebilirsiniz.

Bu faydalı oldu mu?

En fazla 3 tepki seçebilirsiniz.

Yorumlar (0)

  • İlk yorumu siz yazın.

Popüler hesaplayıcılar

Tüm Hesaplayıcılar