Çeyrekler Arası Açıklık Hesaplama
IQR'yi ve aykırı değer sınırlarını bulun.
Sonuç
Nasıl hesaplanır?
Bu araç ham veri almaz; daha önce bulduğunuz birinci çeyrek Q1 ve üçüncü çeyrek Q3 değerlerini girersiniz. Araç IQR = Q3 − Q1 değerini, ardından aykırı değer sınırlarını hesaplar: alt sınır = Q1 − 1,5 × IQR ve üst sınır = Q3 + 1,5 × IQR. Sonuçlar dört ondalıkla, verinizin birimiyle gösterilir. İki sınırın dışındaki değer genellikle olası aykırı değer olarak işaretlenir, otomatik olarak hata sayılmaz. Q3, Q1'den küçükse araç sonuç vermez; çünkü çeyrekler bu sırada olamaz. Q1 ile Q3'ün eşit olması kabul edilir, IQR 0 çıkar ve iki sınır aynı değere eşit olur. Yalnızca 1,5 çarpanı kullanılır; daha sıkı 3 × IQR sınırları gösterilmez.
Örnek hesaplama
Bir veri setinde Q1 = 42,5 ve Q3 = 58,25 olsun. IQR: 58,25 − 42,5 = 15,7500. Sınırlar için 1,5 × 15,75 = 23,625 bulunur. Alt sınır: 42,5 − 23,625 = 18,8750. Üst sınır: 58,25 + 23,625 = 81,8750. 18,875'in altındaki veya 81,875'in üstündeki her gözlem olası aykırı değer olarak işaretlenir; 80 değeri ise hâlâ sınırların içindedir.
Sık yapılan hatalar
- Q1 ve Q3 yerine verinin en küçük ve en büyük değerini yazmak; bu IQR'yi değil açıklığı (range) verir.
- Çeyrek yerine medyanı girmek.
- İki değerin yerini karıştırıp Q1'i Q3'ten büyük yazmak; araç bu durumda sonuç vermez.
- Sınırların dışındaki her değerin hata olduğunu varsaymak. Bu yalnızca bir işarettir; gerçek uç değerler doğru olabilir, silmeden önce kontrol edin.
- Farklı yazılımlardan gelen çeyrekleri yöntemini kontrol etmeden karşılaştırmak. Çeyrek tanımları araçlara göre biraz farklıdır, bu yüzden Q1 ve Q3 ders kitabındaki değerle tutmayabilir.
Bu hesaplama hakkında
Çeyrekler arası açıklık (IQR = Q3 − Q1), bir veri setinin ortadaki %50'lik kısmının ne kadar yayıldığını ölçer; üçüncü çeyrek (gözlemlerin %75'inin altında kaldığı değer) ile birinci çeyrek (gözlemlerin %25'inin altında kaldığı değer) arasındaki farktır. En üst ve en alt çeyrekleri hesaba katmadığı için IQR, tam aralığa veya standart sapmaya göre aykırı değerlere çok daha az duyarlıdır; bu da onu çarpık veya düzensiz veriler için sağlam bir değişkenlik ölçütü yapar.
İstatistikçiler IQR'yi kutu grafikleri (box plot) çizmek ve Tukey sınırları ile aykırı değerleri tespit etmek için kullanır: Q1 − 1,5×IQR'nin altındaki veya Q3 + 1,5×IQR'nin üstündeki her değer potansiyel aykırı değer sayılır, 3×IQR ise "aşırı" aykırı değerleri işaret eder. Veri analistleri, hatalı ölçümleri ayıklayan kalite kontrol mühendisleri ve anket ya da deney verisini temizleyen araştırmacılar, daha ileri analizden önce bu kurala başvurur.
Bu faydalı oldu mu?
En fazla 3 tepki seçebilirsiniz.
Popüler hesaplayıcılar
Kredi Hesaplama
Aylık taksit, toplam faiz ve ödeme planını hesaplayın.
Yüzde Hesaplama
Yüzde değişim, indirim ve oran hesaplamaları.
İndirim Hesaplama
İndirimli fiyatı, kazancı ve indirim tutarını hesaplayın.
Vücut Kitle Endeksi (BMI)
Boy ve kiloya göre vücut kitle endeksini hesaplayın.
Yaş Hesaplama
Doğum tarihinden bugüne tam yıl, ay ve gün cinsinden yaşınızı hesaplayın.
Bileşik Faiz Hesaplama
Ana para, faiz oranı ve süreye göre bileşik faizle nihai tutarı hesaplayın.
Tüm Hesaplayıcılar
Hesaplayıcı bulunamadı
Yorumlar (0)